E-mail        Print        Font-size  
  • Bùi Xuân Phái - những điều chưa biết!

    Bùi Xuân Phái - Tĩnh vật, sưu tập Phạm Văn Kỳ 1953


    Được sự đồng ý của gia đình và cho phép tiếp cận với một số tư liệu cá nhân của họa sĩ - nhà thơ Thy Ngọc (hay còn gọi là Thy Thy Tống Ngọc), một trong những người đầu tiên lập nên Nhà xuất bản Kim Đồng. Tôi sửng sốt bởi sự lưu giữ cẩn thận của cụ Thy Ngọc với các tư liệu cá nhân ông và bạn bè. Trong số các tư liệu cá nhân của ông, tôi có thấy một tập album ảnhcó tựa đề trang bìa là : Thy Thy Tống Ngọc trong phòng Triển lãm Bùi Xuân Phái (30-10-1953), tôi không tin vào mắt mình và tiếp tục giở trang thứ hai thì thấy một mẩu báo được cắt ra, có nội dung như sau:

    1. Cũng là tin Hà Nội: tình cờ hay hữu ý, một số “sĩ” của làng văn nghệ được “tham gia’ một cuộc triển lãm hoàn toàn văn nghệ của họa - sĩ Bùi Xuân Phái.
    Vâng, rất văn nghệ vì họa – sĩ cho “sĩ” xem chơi thôi và không có ai ngoài cánh “sĩ” kia xem cả.
    2. “Bày” tranh xong , Bùi –Xuân – Phái lại say-sưa múa bút pha màu. Anh cho biết, phải vẽ cho đủ trăm bức, sổ toẹt đi bảy mươi và chỉ bày ra ba mươi bức còn lại mà thôi. Thận trọng như thế đáng hoan nghênh lắm lắm!

    Vâng thế là đã rõ, trong cái ngày cuối tháng 10 -1953 ấy, họa sĩ Bùi Xuân Phái đã bày triển lãm. Tiếp tục lần giở những bức ảnh của album tôi thấy có mặt các họa sĩ: Thy Thy Tống Ngọc, Nguyễn Thuận, Trần Phúc Duyên, Tạ Tỵ, Hoàng Lập Ngôn, Phạm Khanh, Nguyễn Tiến Chung, Chinh và bé Nguyên (chắc là con trai của Cụ Thy Ngọc). Đây là những người bạn Văn Nghệ của Bùi Xuân Phái lúc đó ở Hà Nội.



    Thy Thy Tống Ngọc trong phòng triển lãm Bùi Xuân Phái (30 - 10 - 1953) 



    Thy Ngọc, bé Nguyên, Nguyễn Tiến Chung, Nguyễn Thuận






    Thy Ngọc, Nguyễn Thuận, Trần Phúc Duyên, Tạ Tỵ, Chinh, Hoàng Lập Ngôn





    Bùi Xuân Phái - Tuổi trẻ, sưu tập Phạm Chi Lương 1953





    Tin triển lãm trên báo

    Cuộc trưng bầy khá giản dị, Bùi Xuân Phái bày 30 bức tranh, chắc có cả bột mầu và sơn dầu, triển lãm được bầy ở tư gia của ông – 87 phố Thuốc Bắc - nơi ông và gia đình cư ngụ từ những năm 1952, sau khi ở chiến khu về Hà Nội. Người xem là những người bạn thân thiết trong nghề, được ông mời trực tiếp. Có thể coi rằng đây là một cuộc triển lãm cá nhân đầu tiên (được biết đến cho đến bây giờ) của Bùi Xuân Phái. Tên của những bức tranh có tên “Nghỉ ngơi”, “Phố”, “Khỏa thân”,”Chờ”, “Người và vật”…và cuộc trưng bầy cũng đã có những tác phẩm được bán như tác phẩm “ Tĩnh Vật” được Phạm Văn Kỳ sưu tập, “Tuổi trẻ” được Phạm Chi Lương sưu tập…Ông Phạm Văn Kỳ là một người bạn thân thiết của họa sĩ Bùi Xuân Phái, ông chơi với họa sĩ từ những năm 1950 và là người có bộ sưu tập khá đầy đủ về các giai đoạn sáng tạo của họa sĩ khá đầy đủ. Khi họa sĩ Bùi Xuân Phái mất (năm 1988) ông Kỳ đã viết trong sổ tang của ông Phái như sau:

    Còn người, còn họa, còn tranh
    Ngàn năm “Phái- Phố” tên anh chói mầu
    Khóc anh lệ nhỏ thành châu
    Long lanh sáng mãi tình sâu bạn bè.
    Vĩnh biệt

    Trong một số cuốn sách về họa sĩ Bùi Xuân Phái được in gần đây, thì phần tiểu sử của họa sĩ Bùi Xuân Phái được viết: Triển lãm cá nhân đầu tiên tại Hà Nội 1984. Có lẽ điều này cần phải viết lại là: Triển lãm cá nhân đầu tiên của Bùi Xuân Phái là 30-10-1953.

    Tô Chiêm

Share:         LinkHay.com