E-mail        Print        Font-size  
  • Bức tranh “Phong cảnh xứ Bắc” của Trần Phúc Duyên



    Chất liệu: Sơn mài
    Kích thước: 41x60cm
    Năm sáng tác: 1954
    Tác giả: Trần Phúc Duyên
    Sưu tập: Ông Nguyễn Minh, Hà Nội


    Gần đây, thông qua các cuộc đấu giá nghệ thuật ở nước ngoài, tên tuổi Trần Phúc Duyên và các tác phẩm của ông mới có được những cơ hội “trở về” với quê hương Việt Nam.

    Trần Phúc Duyên học tại Trường Cao đẳng Mỹ thuật Đông Dương khóa 16 (1942-1945), bị dở dang do trường buộc phải giải thể vì Nhật đảo chính Pháp. Ông đã có mấy năm làm việc chung với Nguyễn Tiến Chung ở Hà Nội thời kỳ tạm bị chiếm.

    Trần Phúc Duyên đã sang Pháp từ 1954. Nhưng ảnh hưởng của Nguyễn Tiến Chung đối với ông vẫn rất sâu đậm.

    Không biết Trần Phúc Duyên có vẽ lụa như Nguyễn Tiến Chung hay không, bởi vì những tác phẩm của ông hiện đã được biết đều là tranh sơn mài.

    Bức tranh sơn mài “Phong cảnh xứ Bắc” (Bắc Kỳ) ở đây cũng thuộc trong số đó.

    Có thể nói, sở thích vẽ tranh phong cảnh là sở thích chung của các họa sĩ Việt Nam, chứ không chỉ là sở thích riêng của các họa sĩ xuất thân từ thời kỳ trước cách mạng. Nó có nguồn gốc xa xưa trong hội họa Á Đông, và đặc biệt vào lúc nghệ thuật Việt Nam bắt đầu tiếp xúc với nghệ thuật Pháp chủ yếu qua chủ nghĩa ấn tượng.

    Các bức tranh sơn mài đầu tiên của các họa sĩ Việt Nam cũng chủ yếu là tranh phong cảnh, từ Lê Phổ, Trần Quang Trân đến Phạm Hậu hay Nguyễn Gia Trí.

    Người họa sĩ Việt Nam nhìn núi, rừng, cây tre, cây chuối, cây cau, những mái nhà tranh như nhìn qua tấm gương của tâm thức, họ thích cái ảo ảnh lung linh ấy. Và sơn mài (hay lụa) là chất liệu tốt để thể hiện chúng.

    Bức “Phong cảnh xứ Bắc” của Trần Phúc Duyên có thể xem là một điển hình cho lối vẽ tranh sơn mài của thời kỳ “tiền chiến”. Bức tranh, ở đây, có thể dùng nền đen, nền son hay nền bạc làm chủ sắc, và mọi sự vật, mọi mô-típ sẽ được phản chiếu trên bề mặt phẳng trong và mát rượi như ướt nước đó của sơn mài.

    Cảnh vật giản dị, và thường là rất giản dị, nhưng qua sơn mài, lại trở nên sống động và quý giá lạ thường.

Share:         LinkHay.com