E-mail        Print        Font-size  
  • ĐÀI PHUN NƯỚC NHỮNG BẢN TÌNH CA VỀ ROME

    Đài phun nước Quảng trường Navona



    Thủ đô Rome (Italia) từ lâu đã được mệnh danh là thành phố của những đài phun. Ở đây, có hàng nghìn đài phun trong khung cảnh xanh tươi êm đềm, là nguồn cảm hứng vô tận của các nghệ thuật và thu hút du khách muôn phương đến thăm đất nước Italia xinh đẹp.

    Thời đế chế La Mã, đã từng có 11 quần thể nhà tắm, 200 đài phun lớn và hàng nghìn đài phun nhỏ mascheroni đan xen các phố phường Rome. Thế kỷ V, La Mã sụp đổ, chúng đã dần biến mất, song vẫn còn để lại nhiều đài phun như ngày nay. Nhưng một thời đại mới mở ra, thời phục hưng thế XIX, các đài phun đã sống dậy, lộng lẫy theo kiến trúc Barốc và tồn tại đến giờ, tạo nên vẻ trẻ trung, mát lành cho đô thị. Nhạc sĩ lừng danh Ottorio Respighi (1879 - 1936) trong tình ca “Đài phun Rome” của mình, đã gọi các đài phun là một dòng sông thứ hai ngoài sông Tiber tưới mát cho cả mặt đất lẫn bầu trời và tâm cảm người dân Rome.




    Đài phun Quattro

    Đài phun Trevi


    Trên mỗi quảng trường, công việc, nhà hát, tu viên thủ đô Italia, đều có ít nhất một đài phun trong vắt lách tách, là chỗ để bầy chim bồ câu sà xuống uống nước và tưới tắm cho các vườn hoa khoe sắc dưới nắng.

    Đặc biệt nhất là đài phun Trevi, biểu tượng Rome, do kiến trúc sư Nicola Salvi xây dựng và đặt tên theo chữ “tre vie”, tức ngã ba đường phố. Đài phun khổng lồ này được ví như một dòng chảy liên man từ trên trời đổ xuống, không chỉ làm đẹp cho quảng trường trung tâm mà còn là nơi tụ hội muôn thuở. Hàng năm, số người đổ về đây lên tới hàng triệu lượt, và thường xuyên tổ chức lễ hội, liên hoan, hoạt động văn hoá nghệ thuật mỗi ngày.

    Một kiệt tác nữa là đài phun hình chiếc thuyền ở quảng trường Piazza di Spagna (Tây Ban Nha) gắn liền với một câu chuyện lịch sử thú vị. Năm 1598, bờ sông Tiber bị vỡ làm ngập cả thành cổ, người dân phải đi bằng thuyền lên gò cao tránh lũ. Để kỷ niệm sự kiện này, giữa năm 1620 Giáo hoàng Urban VIII đã cho xây một đài phun hình chiếc thuyền bên gò đồi và do kiến trúc sư Pietro Bernilei thiết kế. Cái gò cũng được lát bậc thềm gọi là bậc thang Tây Ban Nha, hàng trăm nấc tạo thành dải hành lang tròn cuốn hút, nếu đứng giữa thang sẽ thấy cao cao phía trên là tháp đôi, tháp đồng hồ thành phố, phía dưới là đài phun thon thả với hai mũi là hai rãnh nước nhỏ chảy róc rách.

    Đài phun “Các dòng sông” ở quảng trường Piazza Navona, cũng là một địa điểm ấn tượng. Đây là tác phẩm điêu khắc đáng yêu của Gian Lorenzo Bernini, con trai của Pietro Bernini, có hình bốn vị khổng lồ tượng trưng cho bốn dòng sông lớn nhất hành tinh: Nile, Danube, Plate và Hằng. Nó ra đời vào ngày 12/6/1651, có lúc chảy mạnh mẽ đến nỗi thế kỷ XIX mỗi khi về thu, người ta lại ngăn dòng nước dữ, tránh quảng trường bị ngập lụt và cưỡi ngựa vượt qua như thể lội ngang cả bốn dòng sông vĩ đại.

    Thế nhưng lộng lẫy hơn cả là các đài phun của Giacomo della Porta, học trò của hoạ sĩ - kiến trúc sư trưởng thành phố Michelanglo. Ông đã xây dựng chí ít tám kiệt tác phun nước cuối thế kỷ XVI, và nay đều là danh lam được in trên gần như tất cả các thiệp mừng của thủ đô. Như đài phun Fontana delle Tartarughe hình con rùa tại quảng trường thanh tĩnh Piazza Mattei đài phun nước hình đầu người với bốn chú cá heo nhảy nhót bốn hướng và một kim tự tháp Ai Cập trên chóp ở Piazza Rotonda, nơi có đền Partheon nổi tiếng.

    Về vẻ độc đáo và cổ tích, phải kể tới hai kiến trúc trong khuôn viên nhà thờ Cosmedi. Đài phun Triton nửa người nửa cá, là một tượng thần, được tin sẽ ban phát mưa thuận gió hoà cho Rome. Thủy thủ, ngư dân đến đây đều ném một đồng tiền vào bồn nước để mong thần phù trợ. Đài phun khổng lồ rậm râu Boca della Verite “miệng sự thật” là một rãnh nước đá trắng đã 2.300 tuổi cũng hết sức đặc biệt vì hơi nước lấy từ lòng đất và sẽ rỏ giọt vào tay kẻ nào nói dối. Vì vậy, du khách thường cho tay vào miệng rãnh, chờ đợi nước nhỏ ra thì chụp ảnh.

    Bên cạnh sứ quán Pháp Palazzo Farnese, có hai đài phun nổi bật nước trong vắt. Cả hai được gọi là thác nước mùa thu vì khánh thành vào tháng chín mùa thu năm 1627. Điều thú vị là đã vài trăm năm nay, giới nhà giàu vào các dịp lễ tết, tiệc tùng lại đổ rượu vang đầy bồn, làm các tia nước phun lên đỏ hồng rực.

    Ngoài ra, hiện nay vẫn còn đầy các đài phun cổ, mà đặc biệt là đài phun hình cốc rượu sâm banh niên đại thời đầu La Mã. Cốc rượu sâm banh nổi bọt sùng sục như quân đội La Mã trào ra chiến đấu trên chiến địa. Không chỉ có vậy, cùng với nó là các công trình cổ xung quanh như phố cổ Trastevere lừng danh với nhiều ngõ nhỏ thông quang, quảng trường cổ Piazza Santa, nhà thờ cổ Santa Maria và nhiều quán cà phê, hàng ăn xinh đẹp...

    Năm 1920, Rome đã ngừng xây dựng đài phun, tuy nhiên có lẽ vì vậy mà chúng càng đi sâu vào thơ ca, nhạc họa lớn, như một vẻ đẹp bất tử của thành phố, kết quả hôn phối giữa trời, nước, nghệ thuật sống mãi cùng thời đại và nhân dân Rome.

    Chu Mạnh Cường

Share:         LinkHay.com